Paklijst Bikepacking

Paklijst bikepacking: de kunst van minder meenemen

Elke paklijst begint met de vraag wat je nodig hebt. Bij bikepacking komt daar een tweede vraag bij: wil je dit zelf de berg op trappen? Je tassen bieden samen vaak niet meer dan zo'n dertig liter, ongeveer een handbagagekoffertje. Dat dwingt tot kiezen, en dat is juist de charme. Hoe minder je meeneemt, hoe lichter je fiets stuurt, hoe verder je komt en hoe meer de dagen om het fietsen zelf draaien.

De gouden regel: alles wat mee gaat, doet het liefst twee dingen tegelijk. Een donsjasje is 's avonds je warme laag en 's nachts je kussen. Je zeep wast jou en je fietsbroek. Je regenjas is ook je windjack op een lange afdaling. Merk je dat je toch veel comfort wilt meenemen, met ruime tassen op een bagagedrager, dan past de paklijst voor een fietsvakantie beter bij je plan. Deze gids gaat uit van de lichte school.

Slim inpakken houdt je fiets wendbaar

Waar iets zit, voel je in elke bocht. De frametas hangt laag en midden in de fiets en is daarom de plek voor je zwaarste spullen: gereedschap, eten en extra water. Zo blijft het zwaartepunt laag en voelt de fiets stabiel, ook op los grind. De zadeltas neemt licht en volumineus spul zoals kleding. De stuurrol is gemaakt voor je slaapspullen, want slaapzak en matje rollen mooi strak op. Houd het stuur verder licht, anders wordt sturen traag en zwaar.

Net zo belangrijk als het gewicht is de volgorde. Alles wat je overdag nodig hebt, moet je kunnen pakken zonder een tas leeg te halen. Regenjas bovenin, tussendoortjes en je telefoon in een toptasje op de bovenbuis, zonnebrand bij de rits van de frametas. Geef elk item een vaste plek en houd die de hele tocht aan. Na drie dagen vind je alles blind, ook 's nachts in een donkere tent.

Kleding: twee setjes en een laagjesplan

Het klinkt karig, maar meer dan twee setjes heb je niet nodig: één setje fietskleding voor op de fiets en één setje droge kleren voor het kamp. Kies merinowol waar je kunt, want dat blijft fris ruiken, ook na dagen zweten, en het houdt je zelfs warm als het vochtig is. Verder denk je in dunne laagjes in plaats van dikke kledingstukken. Een hemd, een fietsshirt, een licht isolerend laagje en een regenjas vangen samen alles op tussen een koude bergochtend en een hete middag in het dal.

• Armstukken en kniestukken voor frisse starts
• Een dun nekdoekje tegen wind en zon
• Lichte handschoenen en een paar warme sokken
• Een dun mutsje dat onder je helm past

Deze kleine laagjes wegen samen nog geen halve kilo en je past je ermee aan zonder af te stappen. Het is dezelfde logica als op een huttentocht door de bergen, en om dezelfde reden: het weer draait sneller dan jij kunt schuilen. Denk vooral aan je uiteinden. Koude vingers en natte voeten verpesten meer fietsdagen dan een zware klim.

Slapen onderweg: van bivakzak tot pension

Hoe je slaapt, bepaalt een flink deel van je bagage. Een lichte tent geeft comfort en privacy, een tarp of bivakzak scheelt ruim een kilo en pakt veel kleiner in. Wil je helemaal licht reizen, dan boek je onderweg pensions of hotels en blijft het hele slaapsysteem thuis. Ook dat is bikepacking, alleen slaap je dan onder een dak in plaats van onder het doek. De basisspullen voor het kampleven, van kooksetje tot hoofdlamp, vind je in de paklijst voor kamperen.

Waar je je tent mag opzetten, verschilt per land. In Nederland is wildkamperen verboden en kies je kleine campings of natuurkampeerterreinen. Wallonië heeft gratis bivakzones waar je met een klein tentje een nacht mag staan, handig op een route door de Ardennen. In Zweden en Noorwegen mag je dankzij het allemansrecht vrij in de natuur overnachten, op ruime afstand van huizen. En in Schotland is wildkamperen toegestaan zolang je geen spoor achterlaat. Kijk voor die laatste bestemmingen ook bij de paklijst voor Schotland en de paklijst voor Noorwegen.

Pech en onderhoud: klein setje, grote redding

Een lekke band op een verlaten grindweg is geen ramp, zolang je drie dingen op orde hebt: het juiste setje, een beetje oefening en een rustig hoofd. Dit is de kern die altijd mee gaat:

• Multitool met kettingpons, bandenlichters en een klein pompje
• Reservebinnenband en plakspullen, ook als je tubeless rijdt
• Tubeless-pluggen, want het dichtingsmiddel dicht kleine gaatjes maar geen sneden
• Reserve remblokjes, een schakelkabeltje en een derailleurhanger die bij jouw frame past
• Tie-wraps, een stuk tape en een naaisetje voor kapotte tassen

Onderhoud onderweg is klein maar dagelijks. Smeer je ketting na een natte dag, veeg zand van je remmen en loop elke ochtend even langs de bouten van je tassen. Oefen thuis vast het wisselen van een binnenband en het maken van een gebroken ketting. In de schuur is dat een klusje van tien minuten. In de stromende regen op een lege helling is het dat alleen als je het al eens gedaan hebt.

Eten, drinken en stroom op lange dagen

Op de fiets verbrand je meer dan je denkt, en de beruchte hongerklop komt altijd net als de winkel dicht is. Eet daarom klein en vaak, elk uur iets, en wacht niet op honger. Plan je bevoorrading per dag: waar is de laatste supermarkt, hoe groot is het gat erna? Eén noodmaaltijd blijft onaangeraakt op de bodem van je tas liggen tot het echt moet. Twee bidons in het frame zijn de basis, met voor droge streken een opvouwbare fles als reserve.

Stroom is je stille tweede voorraad. Navigeren met je telefoon vreet batterij, dus download je kaarten vooraf en zet het scherm uit waar de route vanzelf spreekt. Een stevige powerbank houdt telefoon, verlichting en fietscomputer een paar dagen op peil, en tijdens een lange lunch laad je bij in een café. Voor tochten van weken is een naafdynamo de rustigste oplossing: die laadt gewoon terwijl jij trapt.

Seizoen en streek sturen je lijst bij

Voor- en najaar zijn heerlijke seizoenen om te bikepacken: rustige wegen, lege campings en koele lucht om te klimmen. Reken wel op koude nachten, ook in april en oktober. Een slaapzak die op papier iets te warm lijkt, is dan precies goed. In de zomer draai je het ritme om: vroeg op, een lange pauze in de middaghitte en in de avond nog een paar uur doortrappen. Op een zomertocht door Frankrijk gaan vooral zonbescherming, elektrolyten en extra water mee.

In de bergen geldt bovendien een eigen wet: per duizend meter stijgen koelt het ongeveer zes graden af, en boven op een pas staat bijna altijd wind. Houd je regenjas daar binnen handbereik, in elk seizoen. Kijk dus niet alleen naar de afstand van je route, maar ook naar de hoogtemeters en het klimaat van de streek. Zo krijgt elke tocht zijn eigen versie van deze lijst. Na je eerste nacht onderweg weet je precies wat er bij jou nog af kan, en dat wegstrepen is misschien wel het lekkerste onderdeel van bikepacking.