Paklijst Zweden

Wat neem je mee naar Zweden? Stem je lijst af op maand en regio

Zweden is ruim vijftienhonderd kilometer lang, en dat merk je aan je tas. In juli voelt Skåne aan als een Nederlandse zomer, terwijl het in de fjäll van Jämtland of in Lapland diezelfde week amper boven de vijf graden komt. De klimaatgrafiek boven aan deze pagina laat de maanden zien; je regiokeuze bepaalt de rest.

Reis je in juni of juli boven de poolcirkel, dan gaat de zon nauwelijks onder. Een slaapmasker en oordoppen zijn dan belangrijker dan een hoofdlamp, want om twee uur 's nachts is het in je tent gewoon licht. Vanaf half augustus draait dat volledig om.

• Muggenpiek in Norrland: grofweg eind juni tot begin augustus, vlak na de sneeuwsmelt. In mei of september heb je merkbaar minder last.
• Tekenseizoen: maart tot november, het hevigst van april tot half juni en vooral in het zuiden en midden. In Lapland speelt het nauwelijks.
• Veel campings openen pas half mei en sluiten alweer begin september.
• In de winter komt er een ander rijtje bij: sneeuwlaarzen, spikes onder je schoenen, handwarmers en een reflexhanger.

Ga je vooral van camping naar camping, dan legt de paklijst voor kamperen de basis. Deze Zweedse lijst komt daar bovenop.

Teken in Zweden: de vaccinatie die op bijna geen paklijst staat

Een tekentang staat op vrijwel elke lijst. Wat er zelden bij staat, is de vaccinatie tegen tekenencefalitis, in Zweden fästingburen hjärninflammation of kortweg TBE. Dat virus komt via een tekenbeet binnen en is, anders dan Lyme, achteraf niet met antibiotica te behandelen.

TBE komt vrijwel alleen in het zuiden en midden voor. Zeventig tot tachtig procent van de Zweedse gevallen komt uit de kustgebieden van Stockholm, Uppsala en Södermanland, plus het Mälaren-gebied, de kuststrook van Uppland tot Kalmar en de omgeving van het Vänernmeer.

Vaccinatie wordt vooral aangeraden als je tussen maart en november langere tijd wandelt of kampeert. De basisserie is drie prikken, versneld twee met twee weken ertussen, dus regel dit zes tot acht weken voor vertrek bij de GGD of een reiskliniek. Gaat de hond mee, denk dan aan een tekenmiddel en aan de aanlijnplicht in de natuur van 1 maart tot en met 20 augustus.

Het allemansrecht in de praktijk: de uitzonderingen die je moet kennen

De basisregel kent iedereen; de valkuil zit in de uitzonderingen. Natuurreservaten en nationale parken hebben eigen, strengere regels over kamperen, vuur en honden, en die staan op het bord bij de ingang.

Vuur maken mag onder het allemansrecht, maar in droge zomers kondigen gemeenten een eldningsförbud af, een regionaal vuurverbod. Bij een zwaar verbod is zelfs je gasbrander niet toegestaan. De actuele stand vind je op krisinformation.se en in de app Brandrisk Ute. Stook nooit op kale rots, want die barst, en niet op veengrond, waar vuur ondergronds doorsmeult.

Vissen valt er juist niet onder, een hardnekkig misverstand: voor vrijwel alle binnenwateren heb je een fiskekort nodig. Alleen de vijf grote meren, Mälaren, Vänern, Vättern, Hjälmaren en Storsjön, en het grootste deel van de kust zijn vrij. Bessen en paddenstoelen plukken mag dan weer wel, wat een opvouwbaar emmertje in augustus verrassend nuttig maakt. Loop je meerdaagse tochten, dan sluit de paklijst voor een wandelvakantie hierop aan.

Met de auto of camper naar Zweden: wat je vooraf regelt

Zweden heeft geen tolwegen en geen vignet, maar wel tolbruggen: de Sontbrug bij Malmö en de bruggen bij Motala, Sundsvall en Skuru. Je rijdt gewoon door; de rekening volgt op kenteken. Stockholm en Göteborg heffen daarnaast trängselskatt, een congestiebelasting die ook Nederlandse kentekens thuisgestuurd krijgen.

• Dimlicht of dagrijlicht is dag en nacht verplicht. Bij mist, regen of sneeuw volstaat dagrijlicht niet.
• Winterbanden zijn verplicht van 1 december tot en met 31 maart, ook op een Nederlands kenteken. Sinds eind 2024 telt de M+S-markering alleen niet meer mee: je hebt het 3PMSF-sneeuwvloksymbool nodig.

Wildaanrijdingen zijn een reëel risico. Elanden, rendieren en wilde zwijnen steken vooral in de ochtend- en avondschemer over, langs bosranden en in het voor- en najaar. Een aanrijding met wild moet je wettelijk melden via 112, ook als het dier wegloopt. Reis je met de camper, dan vult de paklijst voor de camper deze lijst aan; ga je met auto en tent, dan doet de paklijst voor een autovakantie dat.

Betalen, boodschappen doen en slapen in een stuga

Swish, de betaalapp waarvan je overal het logo ziet hangen, werkt alleen met een Zweeds persoonsnummer en BankID, dus daar kun je als toerist niet op leunen. Andersom is een creditcard op naam vaak juist wel nodig, voor de borg bij een huurauto of bij sommige campings.

Op ongeveer de helft van de Zweedse campings, ruim vijfhonderd stuks, heb je een Camping Key Europe nodig. Die vraag je vooraf aan via de ANWB. Huur je een stuga, ga er dan van uit dat beddengoed, handdoeken en theedoeken niet inbegrepen zijn. Zelf meenemen scheelt de huur van een paar tientjes per set.

Alcohol boven 3,5 procent koop je uitsluitend bij Systembolaget, vanaf twintig jaar, met beperkte openingstijden en op zondag gesloten. In dorpen ligt de dichtstbijzijnde vestiging soms tientallen kilometers verderop. In Norrland liggen de supermarkten ver uit elkaar, dus een koelbox en een basisvoorraad schelen veel. Rijd je in etappes, dan helpt de paklijst voor een rondreis bij het inpakken voor onderweg.

Op en aan het water: kano, meren en de scherenkust

Een kano- of kajaktocht verandert je paklijst voor Zweden fundamenteel. Alles gaat in waterdichte zakken, niet alleen je telefoon maar juist je slaapzak, droge kleren en donsjas. Twee of drie kleine zakken werken handiger dan een grote. Neem ook waterschoenen mee: de oevers en de scheren zitten vol scherpe stenen en glibberige rotsen.

Boven de grote meren slaat het weer sneller om dan aan land. Reken op wind en golfslag op Vänern en Vättern en trek bij eigen materiaal altijd een reddingsvest aan. Was je met biologisch afbreekbare zeep minstens vijftig meter van de waterkant en gooi afwaswater op de grond, niet in het meer. Vergeet je zwemkleding niet: bijna elke camping heeft een bastu.

Bereik, apps en stroom in de Zweedse natuur

Mobiel bereik is in de steden en langs de hoofdwegen uitstekend, maar valt weg in de fjäll en diep in Norrland. Download vooraf je offline kaarten, neem een papieren kaart en kompas mee en spreek met het thuisfront af wanneer je je meldt. Een stevige powerbank is dan geen overbodige luxe, want bij wildkamperen zit je dagenlang zonder stopcontact.

• SMHI voor het weer, veruit de beste bron voor Zweden zelf
• Brandrisk Ute voor het actuele brandrisico en het vuurverbod
• Krisinformation voor officiële waarschuwingen van de overheid
• Naturkartan voor wandelroutes, hutten en vuurplaatsen
• EasyPark om te parkeren in de steden

Wat je rustig ter plekke koopt: gascartridges met schroefdraad bij vrijwel elke buitensportwinkel, haardhout bij het tankstation of bij de ICA, en een extra tekentang bij het apotek. Gasbussen mogen namelijk niet mee in het vliegtuig, wel op de veerboot. Trek je door naar de buurlanden, dan liggen de paklijst voor Noorwegen en de paklijst voor Lapland het dichtst bij deze lijst.